Kısa tanım
Yerli katkı oranı, bir üründe yurt içinde sağlanan katma değerin toplam değere oranını ifade eder.
Ayrıntılı açıklama
Yerli katkı oranı, yerlileştirmenin ölçülebilir göstergelerinden biridir. Ancak tek başına yeterli değildir: yüksek yerli katkı oranı, kritik tasarım bilgisi veya kaynak kodu dışa bağımlıysa tam bağımsızlık anlamına gelmez. Bir bileşenin yurt içinde üretilmesi ile o bileşenin tasarımına, değiştirme ve sertifikalandırma yetkisine sahip olunması ayrı sorulardır.
Bu nedenle yerli katkı oranı, tasarım otoritesi, fikrî mülkiyet ve kritik alt sistem bağımsızlığı ile birlikte değerlendirilmelidir. Değer olarak küçük görünen bir bileşen, tedariki kesildiğinde bütün sistemi durdurabiliyorsa oranın gösterdiğinden ağır basar; kritiklik ile değer payı her zaman aynı yönde ilerlemez.
Ölçüm tuzağı: Oran; parça sayısıyla mı, değerle mi, kritiklikle mi ölçülüyor — üçü farklı sonuç verir. Portal, kaynağın hangi tanımı kullandığı belirsizse oranı aktarmaz ya da tanım notuyla verir. Aynı belirsizlik kapsamda da geçerlidir: oran platformun bütünü için mi, tek bir alt sistem için mi hesaplanmıştır; paydaya hangi maliyet kalemleri girmiştir. Oran ayrıca sabit bir büyüklük değildir; program ilerledikçe, tedarikçi değiştikçe ve seri üretime geçildikçe değişir.
Savunma sanayii bağlamı
Tedarik makamı açısından oran, sanayileşme hedeflerinin izlenebilir hâle getirilmesine yarayan idari bir araçtır; sanayi açısından ise sözleşme yükümlülüğü doğurabilen bir taahhüttür. Bu işlevsellik, göstergenin karşılaştırmalarda dikkatli kullanılmasını gerektirir: farklı programların oranları, aynı hesaplama tanımı ve aynı kapsam üzerinden üretilmedikçe yan yana konulamaz. Atlas, oranı bir başarı ölçütü olarak değil, arkasındaki tanımla birlikte okunacak bir veri alanı olarak ele alır.
İlgili kavramlar
yerlileştirme · tasarım otoritesi · millîlik